Tweet
Nhiệt kế lưỡng kim là thiết bị đo nhiệt độ cơ học có cấu tạo đơn giản, được sử dụng phổ biến trong các hệ thống công nghiệp. Tuy nhiên, sau một thời gian vận hành, thiết bị có thể xuất hiện tình trạng hiển thị sai nhiệt độ hoặc kim chỉ thị hoạt động bất thường. Vậy nguyên nhân nào khiến nhiệt kế lưỡng kim đo sai nhiệt độ và cách khắc phục ra sao? Cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.
Dấu hiệu nhận biết nhiệt kế lưỡng kim đo sai nhiệt độ
Trong quá trình vận hành, nhiệt kế lưỡng kim có thể xuất hiện một số dấu hiệu bất thường như:
- Giá trị hiển thị chênh lệch lớn so với thiết bị đo tham chiếu.
- Kim đồng hồ không thay đổi khi nhiệt độ môi chất biến động.
- Kim chỉ thị bị kẹt hoặc chuyển động không ổn định.
- Nhiệt kế phản hồi chậm bất thường.
- Kim không trở về giá trị phù hợp khi nhiệt độ giảm.
- Kết quả đo thiếu ổn định dù điều kiện vận hành tương đối ổn định.
Khi phát hiện những dấu hiệu này, cần kiểm tra thiết bị và điều kiện lắp đặt trước khi đưa ra kết luận về nguyên nhân.
Những nguyên nhân khiến nhiệt kế lưỡng kim đo sai nhiệt độ
Lựa chọn sai dải đo nhiệt độ
Một trong những nguyên nhân phổ biến là sử dụng nhiệt kế lưỡng kim không phù hợp với khoảng nhiệt độ thực tế.
Nếu nhiệt độ môi chất vượt giới hạn cho phép, bộ phận cảm biến có thể bị biến dạng không hồi phục.
Điều này khiến kim chỉ thị không còn phản ánh đúng giá trị nhiệt độ.
Ngoài ra, khi lựa chọn dải đo quá rộng, người sử dụng có thể gặp khó khăn trong việc xác định những thay đổi nhỏ trên mặt đồng hồ.
Để khắc phục, cần kiểm tra dải đo và giới hạn làm việc của thiết bị trước khi sử dụng.
>>> Xem thêm: Nhiệt kế lưỡng kim là gì? Cấu tạo và nguyên lý hoạt động
Chiều dài que đo không phù hợp
Que đo đóng vai trò truyền nhiệt từ môi chất đến bộ phận cảm biến lưỡng kim.
Nếu chiều dài que đo quá ngắn hoặc cảm biến không được nhúng đủ sâu, nhiệt độ môi trường bên ngoài có thể ảnh hưởng đến kết quả đo.
Ví dụ, khi đo nhiệt độ nước nóng trong đường ống nhưng đầu cảm biến không tiếp xúc đầy đủ với dòng nước, nhiệt kế có thể hiển thị thấp hơn nhiệt độ thực tế.
Cách khắc phục là lựa chọn chiều dài que đo đáp ứng yêu cầu nhúng tối thiểu của nhà sản xuất.
Lắp đặt tại vị trí không phù hợp
Vị trí lắp đặt ảnh hưởng đáng kể đến kết quả đo của nhiệt kế lưỡng kim.
Nếu thiết bị được lắp tại vị trí có dòng chảy không ổn định, khu vực tích tụ không khí hoặc gần nguồn nhiệt bên ngoài, nhiệt độ đo được có thể không đại diện cho môi chất cần giám sát.
Ngoài ra, việc lắp đặt gần những thiết bị phát nhiệt cũng có thể làm tăng ảnh hưởng của môi trường xung quanh đến kết quả đo.
Để hạn chế sai số, nên lựa chọn vị trí có nhiệt độ đại diện cho khu vực cần theo dõi.
Bộ phận cảm biến bị hư hỏng
Bộ phận lưỡng kim là thành phần quan trọng nhất trong cơ cấu đo nhiệt độ.
Sau thời gian sử dụng hoặc khi chịu tác động quá nhiệt, va đập mạnh, cảm biến có thể bị biến dạng hoặc thay đổi đặc tính.
Khi đó, chuyển động của kim chỉ thị có thể không còn tương ứng với sự thay đổi nhiệt độ.
Trong trường hợp cảm biến bị hư hỏng, việc thay thế nhiệt kế thường là giải pháp phù hợp hơn so với cố gắng sửa chữa khi không có hướng dẫn của nhà sản xuất.
Rung động và va đập trong quá trình vận hành
Nhiệt kế lưỡng kim sử dụng cơ cấu truyền động cơ học nên có thể chịu ảnh hưởng từ rung động mạnh.
Khi thiết bị được lắp gần máy bơm, động cơ hoặc các cụm thiết bị rung liên tục, kim chỉ thị có thể dao động hoặc cơ cấu bên trong bị ảnh hưởng theo thời gian.
Ngoài ra, va đập trong quá trình vận chuyển và lắp đặt cũng có thể làm lệch kim hoặc hư hỏng bộ phận đo.
Để khắc phục, cần lựa chọn vị trí lắp đặt ít rung động và sử dụng sản phẩm có khả năng chống rung phù hợp nếu cần thiết.
Nhiệt kế không được kiểm tra định kỳ
Sau thời gian vận hành, nhiệt kế lưỡng kim có thể xuất hiện sai lệch do tác động của nhiệt độ, môi trường và sự thay đổi đặc tính cơ học.
Nếu không được kiểm tra định kỳ, những sai lệch nhỏ có thể không được phát hiện kịp thời.
Vì vậy, đối với các hệ thống có yêu cầu kiểm soát nhiệt độ, nên thực hiện kiểm tra và hiệu chuẩn theo kế hoạch phù hợp.
Cách kiểm tra nhiệt kế lưỡng kim bị sai nhiệt độ
Khi nghi ngờ nhiệt kế lưỡng kim hoạt động không chính xác, có thể thực hiện các bước kiểm tra sau.
Bước 1: Quan sát tình trạng bên ngoài
Trước tiên, cần kiểm tra mặt kính, kim chỉ thị, vỏ đồng hồ và que đo.
Nếu phát hiện kim cong, kính nứt, vỏ biến dạng hoặc kết nối hư hỏng, cần đánh giá khả năng tiếp tục sử dụng.
Bước 2: Kiểm tra điều kiện lắp đặt
Tiếp theo, kiểm tra chiều sâu nhúng, vị trí đặt cảm biến và khả năng tiếp xúc nhiệt với môi chất.
Cần xác định nhiệt kế có đang hoạt động trong giới hạn nhiệt độ và áp suất cho phép hay không.
Bước 3: Đối chiếu với thiết bị tham chiếu
Có thể sử dụng một thiết bị đo nhiệt độ tham chiếu đã được hiệu chuẩn để so sánh kết quả.
Phép so sánh cần được thực hiện trong điều kiện hai thiết bị đo cùng một nhiệt độ đại diện, đồng thời chờ đủ thời gian ổn định.
Nếu kết quả chênh lệch vượt giới hạn cho phép, cần kiểm tra sâu hơn hoặc đưa thiết bị đi hiệu chuẩn.
Bước 4: Hiệu chỉnh hoặc thay thế
Một số dòng nhiệt kế lưỡng kim cho phép hiệu chỉnh theo hướng dẫn của nhà sản xuất.
Tuy nhiên, không nên tự ý xoay kim hoặc điều chỉnh cơ cấu đo khi không có dụng cụ và quy trình phù hợp.
Nếu cảm biến hoặc cơ cấu truyền động bị hư hỏng, nên thay thế thiết bị để bảo đảm độ tin cậy.
Làm thế nào để hạn chế tình trạng nhiệt kế lưỡng kim đo sai?
Để giảm nguy cơ sai lệch nhiệt độ, người sử dụng nên thực hiện các biện pháp sau:
- Lựa chọn nhiệt kế có dải đo phù hợp.
- Bảo đảm chiều sâu nhúng theo yêu cầu kỹ thuật.
- Lắp đặt tại vị trí có nhiệt độ đại diện cho môi chất.
- Tránh rung động và va đập mạnh.
- Không sử dụng vượt giới hạn nhiệt độ cho phép.
- Kiểm tra độ kín và tình trạng kết nối.
- Thực hiện kiểm tra, hiệu chuẩn định kỳ khi cần thiết.
Ngoài ra, cần lựa chọn sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng và thông số kỹ thuật đầy đủ để thuận tiện trong quá trình vận hành.
Khi nào cần thay mới nhiệt kế lưỡng kim?
Không phải mọi trường hợp đo sai đều cần thay thiết bị ngay lập tức. Một số vấn đề có thể được xử lý bằng cách điều chỉnh vị trí lắp đặt hoặc thực hiện hiệu chuẩn.
Tuy nhiên, nên cân nhắc thay mới nhiệt kế lưỡng kim khi:
- Cảm biến bị hư hỏng hoặc biến dạng do quá nhiệt.
- Kim chỉ thị bị kẹt và không thể hoạt động bình thường.
- Sai số vượt giới hạn cho phép và không thể hiệu chỉnh.
- Vỏ hoặc que đo bị hư hỏng ảnh hưởng đến an toàn sử dụng.
- Thiết bị không còn đáp ứng yêu cầu kỹ thuật của hệ thống.
Việc thay thế kịp thời giúp hạn chế tình trạng giám sát sai nhiệt độ và ảnh hưởng đến quá trình vận hành.
Nhiệt kế lưỡng kim đo sai nhiệt độ có thể xuất phát từ việc lựa chọn sai dải đo, lắp đặt không phù hợp hoặc hư hỏng bộ phận cảm biến. Kiểm tra và xử lý đúng nguyên nhân giúp hạn chế sai số và duy trì khả năng hoạt động ổn định. Nếu cần thay thế nhiệt kế hoặc tìm hiểu thiết bị đo nhiệt độ phù hợp, khách hàng có thể tham khảo các giải pháp tại Thiết bị cảm biến THP.